Rok 2025 w KHK SA

Eksploatacja Ekospalarni Kraków, działania edukacyjne, zakup energii w ramach grup zakupowych, szeroko rozumiane działania proekologiczne, współpraca międzynarodowa oraz zacieśnienie współpracy pomiędzy spółkami grupy kapitałowej – to główne zadania realizowane w 2025 roku przez Krakowski Holding Komunalny SA.

- Mamy na koncie dobry finansowo rok w KHK SA jak i w grupie kapitałowej. Dowodem na to jest chociażby awans w rankingach Rzeczpospolitej: Lista 500 czy Lista 2000. Jesteśmy największą komunalną grupą w Polsce. Zarządzana przez nas Ekospalarnia pracowała stabilnie produkując prąd i ciepło z odpadów. Świetnie układały się także nasze kontakty ze społecznością Krakowa – w 2025 roku ścieżkę edukacyjną w zakładzie odwiedziło blisko 10 tysięcy osób: uczniów, studentów i mieszkańców zainteresowanych tematyką termicznego przekształcania odpadów i produkcji energii. Rozpoczęliśmy nowy etap współpracy ze spółkami grupy – podsumowuje Bogusław Kośmider, prezes Zarządu KHK SA.

Zakład Termicznego Przekształcania Odpadów w 2025 roku przetworzył 218 825 ton odpadów nienadających się do ponownego wykorzystania. Przepracował ponad 8 tysięcy godzin, co jest wynikiem świadczącym o jego dobrej kondycji technicznej. Podczas spalania odpadów obie linie produkcyjne wyprodukowały 67 680 MWh energii elektrycznej oraz prawie 1 mln 249 tys. GJ ciepła, z czego ponad 330 tys. GJ wytworzyła instalacja odzysku ciepła ze spalin. – W roku jubileuszowym 30-lecia KHK SA i 10-lecia Ekospalarni Kraków planujemy rozpoczęcie inwestycji odtworzeniowych zakładu, tak aby mógł on pracować jak najdłużej bez nieprzewidzianych postojów. Dużą inwestycją związaną z zakładem będzie modernizacja węzła waloryzacji żużla, która ma na celu zwiększenie skuteczności odzysku metali żelaznych i nieżelaznych zawartych w żużlu powstającym po termicznym przekształcaniu odpadów komunalnych – mówi Rafał Kudas, członek Zarządu ds. produkcji KHK SA. Na potrzeby inwestycji przygotowano studium wykonalności, a przebudowa jest konieczna ze względu na zużycie obecnie eksploatowanej instalacji. Planowane jest złożenie wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego albo warunków zabudowy dla hali waloryzacji żużla. W kontekście obowiązku osiągania przez gminy coraz wyższych poziomów recyklingu, zwiększenie efektywności odzysku metali z żużla stanowi istotny element z perspektywy Miasta Krakowa. W ciągu 20 lat funkcjonowania zmodernizowanego węzła waloryzacji żużla szacuje się, że dodatkowy odzysk metali wyniesie ok. 59,7 tys. t a wysokość zaoszczędzonych środków szacowana jest na poziomie ok. 33,5 mln zł.

W Ekospalarni Kraków realizowane są projekty z udziałem AI, które pomagają w optymalizacji pracy zakładu i osiąganiu jak najlepszych wyników spalania i produkcji energii. - Krakowska Ekospalarnia, pomimo 10–letniego doświadczenia eksploatacyjnego wciąż jest jedną z najnowocześniejszych spalarni zarówno w Polsce jak i Europie. Została zbudowana zgodnie z BAT, czyli najlepszymi dostępnymi technikami. Wychodzimy z założenia, że kto nie idzie do przodu, ten się cofa. W myśl tej maksymy stale unowocześniamy nasz zakład, a projekty oparte na sztucznej inteligencji są najnowszym narzędziem, które pomaga nam osiągnąć coraz lepsze wyniki zarówno produkcyjne, jak i w przyszłości, finansowe – mówi R. Kudas. FuzEvent to system optymalizacji procesu spalania oparty na sztucznej inteligencji i logice rozmytej. Rozwiązanie funkcjonuje bez konieczności inwestycji w dodatkową infrastrukturę, zwiększając ogólną wydajność zakładu. – Ten system ma znaczący wpływ na ekologiczny aspekt funkcjonowania naszego zakładu. Efektem jego działania jest większy odzysk energii z odpadów, mniejsza emisja tlenku węgla oraz poprawa stabilności produkcji pary – tłumaczy Rafał Kudas. Jak dodaje, wydajność każdej z dwóch linii do spalania odpadów dzięki temu systemowi wzrosła o 2,5%, co daje dodatkowo 5500 ton spalonych odpadów rocznie przy pełnej wydajności zakładu. Zakład realizuje także inne projekty z wykorzystaniem AI, np. wdrożenie systemu obrazowej analizy odpadów wspieranego przez sztuczną inteligencję.

Ważnym aspektem działalności spółki jest współpraca ze społecznością lokalną i działania edukacyjne. W 2025 roku ścieżkę edukacyjną w Ekospalarni odwiedziło blisko 10 tysięcy osób. To bardzo dużo zważywszy, że zakład pracuje 24 godziny na dobę. Od maja zwiedzanie jest możliwe w dwa dni w tygodniu, we wtorki i czwartki. - Odwiedzają nas uczniowie krakowskich i małopolskich szkół, studenci, samorządowcy zainteresowani budową podobnej instalacji u siebie. W zakładzie odbywają się także szkolenia specjalistów Daje nam to dużo satysfakcji. Ekospalarnia stała się jednym z żelaznych punktów programu dla grup zwiedzających Kraków. Dlatego nie mogło zabraknąć Ekospalarni na nowej planszy gry Monopoly Kraków – mówi Bogusław Kośmider. Zakład znalazł się na niej wśród takich miejsc w Krakowie jak Rynek Główny, Zamek Królewski na Wawelu, Barbakan, Brama Floriańska, TAURON Arena Kraków czy Centrum Kongresowe ICE Kraków.

W 2025 roku trwały działania związane z rolą KHK SA jako lidera grup zakupowych. Z końcem roku zakończono postępowanie przetargowe na zakup energii elektrycznej dla członków Krakowskiej Grupy Zakupowej Energii Elektrycznej. Grupa zrzesza niemal 400 jednostek gminnych, w tym m.in. spółki miejskie, szkoły, przedszkola, żłobki, domy pomocy społecznej oraz instytucje kultury. Tak szerokie grono odbiorców pozwala na efektywne wykorzystanie efektu skali. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyłoniono wykonawcę – Tauron Sprzedaż Sp. z o.o. Zawarta umowa będzie obowiązywać przez lata 2026–2027. Całkowity wolumen dwuletniego zamówienia wyniósł niemal 600 tys. MWh. Energia elektryczna została zakupiona zarówno na Towarowej Giełdzie Energii, jak i na platformach wytwórców. Cena jednostkowa energii, uwzględniająca wszystkie składowe – w tym marżę wykonawcy – ukształtowała się na poziomie niższym niż w roku 2024, poniżej 500 zł netto za MWh. – W 2026 roku spółka będzie realizowała bieżącą obsługę grupy zakupowej energii elektrycznej oraz będzie kupowała prąd na 2027 rok. Główną osią naszych działań będzie jednak zakup gazu, już rozpoczynamy przygotowania do postępowania przetargowego, podobnie jak trwają przygotowania do postępowania w KGZ Elektromobilności. Należy do niej 38 jednostek, które zgłaszają zapotrzebowanie na najem samochodów elektrycznych na kolejne trzy lata, aby wypełnić zapisy ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych - mówi prezes B. Kośmider.

Ważnym kierunkiem działań w 2025 roku było poszerzenie współpracy ze spółkami grupy kapitałowej. - Funkcjonuje Kolegium Holdingu, gdzie zarządy wymieniają swoje doświadczenia i dobre praktyki, ale ta współpraca schodzi też niżej. Współpracują już różne służby poszczególnych spółek, przygotowywane są nowe, wspólne projekty, szeroko rozwijana jest współpraca między spółkami. Duży może więcej i wykorzystujemy coraz bardziej nasze wspólne możliwości – podsumowuje prezes Bogusław Kośmider.

- W ubiegłym roku zadbaliśmy o podtrzymanie kontaktów międzynarodowych spółki z naszymi partnerami oraz zadzierzgnięcie całkiem nowych. Tradycją w KHK SA są bardzo dobre relacje z wiedeńskimi holdingami komunalnymi: Wiener Stadtwerke i Wien Holding oraz z Austriacką Izbą Przedsiębiorstw Komunalnych (VKÖ), której jesteśmy członkiem. Nawiązaliśmy również nowe kontakty z jednymi z najnowocześniejszych firm komunalnych w Europie: Stadtwerke München i Graz Holding. Przedstawiciele KHK SA w 2025 roku odwiedzili te firmy zdobywając bardzo cenną wiedzę i doświadczenie służące dalszemu rozwojowi naszej spółki. Aktywnie działaliśmy w CEDEC - Europejskiej Federacji Lokalnych Przedsiębiorstw Energetycznych i CEWEP, czyli Europejskiej Konfederacji Producentów Energii z Odpadów. Byliśmy na Stadtwerktagu czyli corocznej konferencji austriackich stadtwerków, jako jedyna instytucja spoza Austrii. Kontakty międzynarodowe nieustannie są dla nas źródłem inspiracji do dalszego rozwoju – podsumowuje prezes B. Kośmider.

KHK SA w 2026 rok, który jest rokiem jubileuszy 30-lecia spółki i 10-lecia Ekospalarni Kraków wchodzi z przekonaniem o dużej roli spółki w gospodarce Krakowa. - Dzięki współpracy podmiotów należących do KHK udało się kiedyś przeprowadzić skomplikowany proces modernizacji miejskiej infrastruktury użytkowej. Udziałem KHK SA był skok cywilizacyjny Krakowa i wejście pewnym krokiem w XXI wiek. Spółka modernizuje się, staje przed nowymi wyzwaniami, realizuje kolejne, ambitne zadania. Starą prawdą, wciąż aktualną jest stwierdzenie, że duży może więcej. Chciałbym więc, aby holding udało się rozszerzyć o nowe podmioty – wtedy rozliczenia podatkowe mogłyby być korzystniejsze, a więc wyższy byłby efekt podatkowy. Wspólne działania realizowane większą grupą, np. w zakresie promocji, badań społecznych czy przygotowań do raportowania pozafinansowego już się dzieją. Chciałbym także, aby holding stał się ważnym wehikułem finansowym Krakowa. Spółka ma na to środki, siły i możliwości – dodaje prezes B. Kośmider.